# Een gemiste kans

> Canonieke pagina: https://www.janpronk.nl/columns/dutch/een-gemiste-kans.html

## Achtergrond: conferenties tegen racisme

Nederland boycotte in april 2009 een VN-conferentie tegen racisme in Genève. Dit was een vervolgconferentie op de Wereldconferentie over Racisme van 2001 in Durban. Die eerdere conferentie was turbulent geweest, met heftige kritiek van ontwikkelingslanden op het Westen, maar eindigde met consensus over een slotdocument. Nederland had zich actief bemoeid met de onderhandelingen en het document ondersteund.

## Nederlandse boycot onbegrijpelijk

Minister Maxime Verhagen zei geen vertrouwen te hebben in de Geneefse conferentie. Nederland trok zich terug uit de vooronderhandelingen omdat niet alle punten naar wens uitpakten — nog voordat de conferentie zelf begon. Verhagen schreef dat Nederland geen akkoord kon gaan met teksten die de Durban-afspraken bevestigden, hoewel Nederland die destijds had ondersteund en zich nadien niet had gedistantieerd.

Dit is onlogisch. Als moeizame vooronderhandelingen reden voor boycot waren, gaat dit voorbij aan de ervaring van Durban, waar onderhandelen uiteindelijk tot compromis leidde.

## Inhoud van de Geneefse verklaring

De uiteindelijk aangenomen verklaring is een verbetering ten opzichte van Durban:

- Behandelt "racisme, rassendiscriminatie, xenofobie en gerelateerde intolerantie"
- Veroordeelt expliciet antisemitisme, anti-Arabisme, Islamofobie en Christianofobie gelijkelijk
- Noemt Israël niet
- Veroordeelt genocide ondubbelzinnig
- Verplicht vergeetachtigheid van de Holocaust tegen

De verklaring richt zich tegen aanzetting tot haat en discriminatie op grond van ras of religie. Negatieve stereotypering van minderheden, inheemsen, immigranten, vreemdelingen en vluchtelingen moet tegengegaan worden.

## Vrijheid van meningsuiting gehandhaafd

De verklaring beschouwt vrijheid van meningsuiting als essentieel voor democratische, plurale samenlevingen. Deze vrijheid wordt niet beperkt; integendeel: vrijheid van meningsvorming kan discriminatie tegengaan.

## Kritiek op tegenpartijen

Confronterende redevoeringen, zoals die van Irans president Ahmadinehad, werden in het debat beantwoord. VN-secretaris-generaal Ban Ki Moon nam onmiddellijk afstand van zijn uitspraken, en Noorwegen repliek diende hem ter plekke.

Dit is hoe de VN zou moeten functioneren.

## Nederland schendt eigen tradities

Nederland was altijd een voorstander van de VN als forum voor politieke meningsverschillen. Door deze boycot heeft het de autoriteit van dat forum geschaad — vooral onder medeverantwoordelijkheid van de PvdA in de regering.

Erger nog: Nederland onttrekt zich aan kritiek op groeiend racisme, xenofobie en intolerantie in eigen land. Het land stelt zichzelf boven discussie. De regering weigerde deel te nemen aan een wereldwijd debat over religieuze discriminatie, slechts maanden nadat een opkomende politieke leider in Nederland de Koran wilde verbieden. Zes weken later riep diezelfde leider op dat miljoenen Moslims Europa zouden moeten verlaten.