# Het gelijk van het Westen

> Canonieke pagina: https://www.janpronk.nl/columns/dutch/het-gelijk-van-het-westen.html

## De overwinning en de vervolgen

De val van de Muur betekende het einde van het communistische systeem en de Sovjet-Unie zelf. Dit leidde tot afbrokkeling van het Oostblok op ideologisch, politiek, economisch en militair gebied. Het Westen beschouwde zich als overwinnaar van de Koude Oorlog.

De overwinnaars keken echter niet vooruit. Rusland werd onder druk gezet om het Westerse systeem snel over te nemen via geld en adviseurs. De abrupte hervormingen resulteerden in maffioos staatskapitalisme, corruptie en beperking van democratische rechten. Het Westen is medeverantwoordelijk en heeft er economisch baat bij gehad.

## NATO-expansie en grenzen trekken

Tijdens de Koude Oorlog stonden het Warschaupact en de NATO tegenover elkaar. Toen het Pact werd opgeheven, bleef de NATO bestaan. Een gemeenschappelijk veiligheidspact voor alle landen zou mogelijk geweest zijn, maar dit haalde niet.

In plaats daarvan werden voormalige Oostblokstaten lid van de NATO, waaronder Polen, Hongarije, Tsjechië en de Baltische staten. Rusland moest dit accepteren. Geleidelijk werd Rusland sterker en begon het grenzen te trekken, eerst rond Kosovo, later nadrukkelijker toen het Westen ook Georgië en Oekraïne lid wilde maken van de NATO. Dit kwam Rusland te dichtbij.

## Spanningen in de regio

De spanningen namen toe in de Kaukasus. Rusland bezette delen van Georgië (Abchazië en Zuid-Ossetië). De kans op samenwerking voor wederzijdse veiligheidsgarantie op voet van gelijkheid verminderde sterk.

## Libië en het verlies van vertrouwen

De samenwerking vervloog na de besluitvorming over Libië in de Veiligheidsraad. Rusland en China onthielden zich van stemming in plaats van te vetoen, wat een stap vooruit leek naar een nieuwe rechtsbasis voor vrede en veiligheid.

De NATO rekte het verkregen mandaat echter eenzijdig op. Khadaffi werd ten val gebracht. Rusland en China voelden zich geschoffeerd, en hun noodzakelijke medewerking voor latere kwesties (zoals Syrië) werd verspeeld.

## De huidige situatie

Rusland is weer een sterke natie met nationalistische sentimenten. Het regime beperkt burgerlijke vrijheden en mensenrechten. Met de inlijving van de Krim schond Rusland het internationale recht. Een ander Westers beleid had dit mogelijk kunnen voorkomen.