# In memoriam Roefie Hueting. Pionier die het economische denken van binnenuit vernieuwde

> Canonieke pagina: https://www.janpronk.nl/columns/dutch/in-memoriam-roefie-hueting-pionier-die-het-economische-denken-van-binnenuit-vernieuwde.html

## Twee pioniersrollen

Roefie Hueting, overleden op 93-jarige leeftijd, was pionier op twee terreinen. Als jazzmusicus was hij grondlegger van de oude jazz in Nederland. Hij richtte in 1949 de Down Town Jazz Band op, die tot 2001 bestond. Ook daarna bleef hij tot op hoge leeftijd pianospelen, onder meer in verzorgingshuizen.

Als econoom was hij al even volhardend. In de jaren zestig behoorde hij tot de eersten die de negatieve gevolgen van economische groei voor milieu en natuur inzagen.

## Revolutionaire economische gedachte

Hueting bouwde voort op zijn leermeesters Hennipman, Pen en Tinbergen. Hij stelde dat het milieu geen abstracte categorie is, maar een economische. De aantasting van milieufuncties is een economisch verlies dat in berekeningen moet voorkomen.

Zijn klassieke voorbeeld: als een verkeersweg kinderen hun speelruimte ontneemt, is dat verlies. Maar het nationale inkomen stijgt door de wegbouw. Omgekeerd groeit het nationaal inkomen ook wanneer ter compensatie een speelterrein wordt aangelegd. Deze asymmetrische brekening moet worden gecorrigeerd voor rationele beleidsbesluiten.

## Werk bij het CBS en internationale erkenning

Hueting publiceerde artikelen in ESB en schreef het boekje *Wat is de natuur ons waard?*. Zijn dissertatie *Nieuwe schaarste en economische groei* verscheen in 1974 met een voorwoord van Dennis Meadows (Club van Rome).

Van 1974 tot zijn pensionering in 1994 werkte Hueting als hoofd van de afdeling Leefmilieu van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), op advies van Jan Tinbergen aangesteld. Hij adviseerde ontwikkelingslanden en publiceerde voortdurend.

In 2001 presenteerde hij zijn inzichten op een seminar in Washington waar Joseph Stiglitz hem lof toezwaaide.

## De milieu-duurzaam nationaal inkomen

Huetings belangrijkste bijdrage was de methode voor berekening van het milieu-duurzaam nationaal inkomen (mSNI): het maximaal bereikbare productieniveau gegeven de technologiestand, waarbij vitale gebruiksmogelijkheden van de fysieke omgeving voor volgende generaties beschikbaar blijven.

Het verschil tussen het traditionele nationale inkomen (NI) en mSNI is een maatstaf voor duurzaamheid. Een kleiner verschil duidt op grotere duurzaamheid. Berekeningen toonden aan dat nationale groei vooral in sectoren met negatieve milieueffecten ontstaat en het verschil in de loop der jaren groter wordt.

De Tweede Kamer vroeg regelmatig om berekeningen volgens deze methode.

## Tegenwind en onbegrip

Het CBS toonde minder interesse. Een nieuwe generatie deskundigen ontwikkelde eigen methoden en kaders. Hueting werd minder uitgenodigd. De regering zei dat het RIVM de berekeningen zou uitvoeren, maar dit gebeurde niet.

Veel critici begrepen zijn werk niet. Zij meenden dat het mSNI een welzijnsmaatstaf was, maar Hueting benadrukte dat het een duurzaamheidsmaatstaf was. Ook twijfelden zij aan veronderstellingen over technologiestand, hoewel elk nationaalinkomen op onzekere veronderstellingen berust.

## Erkenning in latere jaren

Ondanks tegenwind bleef Hueting strijdbaar. In 2019 publiceerde hij samen met Bart de Boer *National Accounts and environmentally Sustainable National Income*, wat hem opnieuw erkenning opleverde.

## Erfenis

Hueting was een van de belangrijkste Nederlandse economen van de tweede helft van de twintigste eeuw. Hij vernieuwde het economisch denken door kritische herziening van binnenuit. Jazz leerde hem improviseren; statistiek en systeerontwerp rationaliseerden zijn benadering. Hij bleef trouw aan zijn inspiratiebronnen: Jan Tinbergen en Bessie Smith.