# Een rode jonker als eerste Groen Linkser binnen de PvdA

> Canonieke pagina: https://www.janpronk.nl/essays/dutch/een-rode-jonker-als-eerste-groen-linkser-binnen-de-pvda.html

## Fusie tussen PvdA en Groen Links

De samensmelting van de Partij van de Arbeid en Groen Links tot PRO – 'Progressief Nederland' – riep sceptische vragen op over onderlinge compatibiliteit. Ondanks initiële aarzelingen aan beide flanken, steunden beide partijen de fusie met overweldigende meerderheden.

## Integratie op meerdere niveaus

De werkelijke uitdaging ligt in het uitwerken van geïntegreerde politieke programma's op nationaal, lokaal en internationaal niveau. Dit bleek al moeilijk bij de keuze tussen aansluiting bij de Europese Groene Partij (EGP) of de Partij van Europese Socialisten (PES), hoewel de beginselen niet in strijd zijn.

## Verschillende tradities in politieke strijd

Sociale vooruitgang ontstond historisch door politieke strijd. Na de Tweede Wereldoorlog verschoof de focus naar behoud en geleidelijke verbetering, waarbij machtsverhoudingen centraal stonden. De milieustrijd volgde een ander patroon: aanvankelijk marginaal, later een confrontationele vorm van politieke actie.

## Harde versus zachte belangen

Economische belangen – werk, inkomen, wonen – werden als direct en concreet ervaren en waren dus onderhandelbaar. Natuurlijke en milieubelangen werden daarentegen als indirect en abstract gepercipieerd en moesten eerst 'hard' gemaakt worden.

## Twee strategieën voor politieke bewegingen

Partijen kunnen macht nastreven om mee te besturen, of oppositie voeren. De SP en Dierenpartij kozen voor oppositie; de PvdA streefde naar machtsdeling. Groen Links stond hier genuanceerder tegenover, mede omdat groene thema's bij onderhandelingen en coalitievorming vaak ondergesneeuwd raakten.

## Marinus van der Goes van Naters: voorganger

Jonkheer Mr. Marinus van der Goes van Naters exemplifieerde deze spanning. Als SDAP-socialist, later PvdA-fractievoorzitter en afgetreden wegens onenigheid over het Nieuw-Guineabeleid, was hij zijn hele leven milieuactivist. Zijn geesteshouding was niet alleen humanitair maar fundamenteel groen.

## Vooruitstrevend denken

Vijftig jaar geleden pleitte Van der Goes van Naters al voor rechten voor de natuur, kritiseerde hij de maanlanding als 'nederlaag voor de mensheid' en hekelde hij technocraten zonder biologisch inzicht. Hij onthulde hoe bestuurders retorische drogredenen gebruikten om kritici van economische groei te misleiden.